2015-02-16
Orzecznictwo SN: Wypadek na progu zakładu pracy – wypadek przy pracy, czy w drodze z pracy?

Wiele pojęć z zakresu prawa pracy jest nieostrych, inne nie posiadają jednoznacznych definicji lub w ogóle nie są zdefiniowane w samym Kodeksie pracy. Rola doktryny i orzecznictwa jest bardzo istotna, jeśli chodzi o ich wykładnię. W związku z tym, że w okresie zimowym pracownikom zdarza się więcej wypadków w drodze do i z pracy, zapraszam do lektury krótkiej analizy wyroku Sądu Najwyższego z dnia 20 listopada 2014 r. (sygn. akt I UK 120/14), w którym Sąd rozważał problematykę wypadku przy pracy, podsumował orzecznictwo dotyczące tej kwestii i w sposób wyraźny określił zakres pozostawania pracownika w sferze interesów pracodawcy. Wszystko zaczęło się od wypadku, któremu uległa jedna z pracownic szkoły opuszczając miejsce swojej pracy.

Stan faktyczny w omawianej sprawie przedstawia się następująco: pracownica niepublicznej szkoły, w dniu, w którym odbywały się egzaminy zawodowe dla uczniów, o godzinie 11 zgłosiła zakończenie pracy, oddała dziennik i udała się do domu. Gdy opuszczała szkołę, poślizgnęła się na schodach (należących bezpośrednio do szkoły) i upadając, doznała skręcenia stanu skokowego. Następnie przebywała na zwolnieniu lekarskim przez półtora miesiąca.

Analizując sprawę, sądy pierwszej i drugiej instancji stwierdziły, że pracownica w chwili wypadku znajdowała się poza miejscem świadczenia pracy i nie pozostawała do dyspozycji pracodawcy, w związku z czym wydarzenie nie spełnia przesłanek do uznania za wypadek przy pracy. Uznając, że wypadek ten należy zakwalifikować jako wypadek w drodze z pracy, sąd odmówił pracownicy prawa do jednorazowego odszkodowania na podstawie art. 11 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. 2009 r. Nr. 167 poz. 1322 ze zm. – dalej „ustawa wypadkowa”). Sąd drugiej instancji, dokonując wykładni językowej art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy wypadkowej ustalił, że wypadek przy pracy odnosi się do „takiego przestrzenno-czasowego związku zdarzenia z pracą, który wyraża się w tym, że pracownik w czasie tego zdarzenia był w drodze między siedzibą pracodawcy a miejscem wykonywania obowiązku wynikającego ze stosunku pracy. Z wykładni tej wynika, że pracownik w sytuacji faktycznej takiej, jak ubezpieczona w niniejszej sprawie, nie spełnia tego wymagania”.

Pracownica wniosła skargę kasacyjną, podnosząc że wypadek, którego doznała był wypadkiem przy pracy, ponieważ „opuszczanie przez nią miejsca pracy bezpośrednio po zakończeniu samego procesu pracy, stanowiło wykonywanie przez ubezpieczoną zwykłych czynności i jej pozostawanie w sferze interesów pracodawcy”.

Sąd Najwyższy rozpatrując skargę kasacyjną podkreślił, że wypadek przy pracy musi charakteryzować się czterema elementami:

  1. nagłością
  2. przyczyną zewnętrzną
  3. związkiem z pracą
  4. skutkiem w postaci urazu lub śmierci pracownika.

W ocenie Sądu, kwalifikację wypadków należy przeprowadzać z uwzględnieniem kryterium przestrzennego, poprzez ustalenie czy pracownik w chwili wypadku pozostaje w sferze interesów pracodawcy w celu wykonywania czynności zmierzających do realizacji zadań wynikających z umowy o pracę. Charakter czynności, przy których wystąpić może wypadek przy pracy należy analizować z uwzględnieniem ich prawnego i życiowego związku z wykonywaniem pracy. Powołując się na swoje dotychczasowe orzecznictwo, np. wyrok z dnia 9 grudnia 1994 r., II URN 40/94, z dnia 24 stycznia 1997 r., II UKN 57/96, z dnia 7 sierpnia 1997 r., II UKN 245/97, z dnia 22 stycznia 1998 r., II UKN 462/97, Sąd Najwyższy stwierdził, że do czynności takich należy pokonanie przestrzeni – od wejścia na teren zakładu pracy, do miejsca wykonywania pracy i odwrotnie

Podsumowując, Sąd Najwyższy zauważył, że czynność przemieszczania się pracownika do wyjścia z zakładu pracy po zakończeniu wykonywania obowiązków pracowniczych, pozostaje w związku miejscowym, czasowym i funkcjonalnym z wykonywaniem zwykłych czynności pracowniczych. W niniejszej sprawie Sąd przychylił się do twierdzeń pracownicy i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.




Dodaj komentarz
Nick/Pseudonim
WWW
Treść
Subskrybuj

Powiadamiaj mnie o nowych komentarzach do tego artykułu
E-mail (ukryty)


Bądź na bieżąco

Możesz zaprenumerować ten blog. Wpisz adres e-mail, a powiadomienie o nowym wpisie dostaniesz na swoją skrzynkę. 


O serwisie

Blog zespołu prawa pracy polskiego biura Eversheds Sutherland. Piszemy o prawnych aspektach związanych z zatrudnieniem, istotnych z punktu widzenia przedsiębiorców. Omawiamy obowiązujące przepisy prawa pracy, orzecznictwo oraz interpretacje wydane przez Państwową Inspekcję Pracy i Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej.

 

Śledzimy planowane zmiany przepisów
i odnosimy się do aktualnych problemów
na gruncie prawa pracy. 

O autorach
Poznaj inne nasze serwisy

Blog W ramach regulacji
Blog EuroZamowienia.pl
Blog IPwSieci.pl
Blog PrzepisNaEnergetyke.pl

Ostatnie komentarze
Archiwum
2022
Tagi
Kodeks pracy (31)nowelizacja (19)umowa o pracę (13)obowiązki pracodawcy (12)orzecznictwo SN (11)
orzecznictwo (11)Legal Alert (9)wypowiedzenie umowy o pracę (9)dane osobowe (9)rozwiązanie umowy o pracę (9)COVID-19 (8)whistleblowing (7)okres wypowiedzenia (7)prawo UE (7)czas pracy (7)umowa na czas określony (7)ochrona interesów pracodawcy (6)artykuły prasowe (6)sygnaliści (6)uprawnienia związane z rodzicielstwem (6)dyskryminacja (6)urlop wychowawczy (6)urlopy macierzyńskie (5)bhp (5)sąd pracy (5)urlop rodzicielski (5)odpowiedzialność pracownika (4)ubezpieczenia społeczne (4)odszkodowanie (4)minimalne warunki zatrudnienia (4)Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (4)ochrona danych osobowych (4)dodatkowy urlop macierzyński (4)dopuszczenie do pracy (4)zakaz konkurencji (4)delegowanie (4)odpowiedzialność pracodawcy (4)urlop wypoczynkowy (3)niezdolność do pracy (3)przejęcie pracowników (3)bezpieczne i higieniczne warunki pracy (3)naruszenie obowiązków przez pracownika (3)zmiana pracodawcy (3)składki ZUS (3)przejście zakładu pracy (3)praca zdalna (3)monitoring pracowników (3)RODO (3)dni wolne od pracy (3)zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy (3)rozkład czasu pracy (3)rekrutacja (3)odpowiedzialność za wypadek przy pracy (2)ruchomy czas pracy (2)okres zasiłkowy (2)urlop bezpłatny (2)bring your own device (2)kontrakt menadżerski (2)dieta (2)zatrudnianie cudzoziemców (2)wstępne badania lekarskie (2)podróż służbowa (2)związki zawodowe (2)cudzoziemcy (2)praca w niedziele i święta (2)elektroniczne zwolnienie lekarskie (2)odpowiedzialność za naruszenie przepisów bhp (2)zwolnienia grupowe (2)okres rozliczeniowy (2)porozumienie (2)dokumentacja pracownicza (2)zakładowy fundusz świadczeń socjalnych (2)wypadek przy pracy (2)świadectwo pracy (2)elastyczne formy zatrudnienia (2)Ustawa o jawności życia publicznego (2)dbanie o dobro zakładu pracy (2)brexit (2)BYOD (2)skierowanie na badania wstępne (2)molestowanie (2)przekazywanie danych osobowych (2)zasiłek macierzyński (2)terminy (2)naruszenie przepisów bhp (2)badania kontrolne (2)uprawnienia pracodawcy (2) (2)odpowiedzialność solidarna wykonawcy i podwykonawcy (1)Pracownicze Plany Kapitałowe (1)leasing pracowniczy (1)ustawa wypadkowa (1)regulamin pracy (1)zezwolenie na pracę (1)zadośćuczynienie za krzywdę (1)referencje (1)oświadczenie dotyczące delegowania pracownika (1)Opodatkowanie dochodów (1)szczepienia COVID-19 (1)umowa przedwstępna (1)warunki zatrudnienia pracowników delegowanych (1)elektroniczny papieros (1)wynagrodzenia managerów (1)mobbing (1)list intencyjny (1)urlop macierzyński członka najbliższej rodziny (1) (1)Chambers & Partners (1)nowelizacja ustawy o minimalnym wynagrodzeniu (1)Background screening (1)podział urlopu macierzyńskiego (1)Przetwarzanie danych osobowych pracowników (1)czas wolny (1)potwierdzanie warunków (1)Kontrakty Kupidyna (1)praca zmianowa (1)Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego (1)pracownik tymczasowy (1)pokemongo (1)Nowelizacja KPC (1)outsourcing (1)kary porządkowe (1)ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych (1) (1)Trybunał Konstytucyjny (1)wyjazd służbowy (1)ochrona przedemerytalna (1)służba wojskowa (1)obowiązki osoby kierującej pracownikami (1)skierowanie na badania kontrolne (1) (1)zakaz handlu (1)Ukraina (1)weksel własny (1)dokumentacja dotycząca pracy delegowanych pracowników (1)compliance (1)zasiłek chorobowy (1)działalność gospodarcza (1)Zatrudnienie członka zarządu (1)certyfikaty covidowe (1)renta (1)weksel (1)osoba upoważniona do kontaktu z PIP (1)Proseed (1)Wynagrodzenie członka zarządu (1)pracownicy mobilni (1)oferta (1)nowe obowiązki pracodawców zagranicznych (1) (1)opracowania (1)ustawa kominowa (1)Employment Law in Europe (1)zagraniczna podróż służbowa (1)istotne elementy umowy o pracę (1)urlop macierzyński ojca (1)swobodny przepływ pracowników (1)minimalna stawka godzinowa (1)urlop macierzyński (1)praca w sobotę (1)prace wzbronione kobietom (1)związki uczuciowe w pracy (1)centra usług (1)siedem dni na doręczenie zwolnienia lekarskiego (1)praca tymczasowa (1)pokemon (1)Przywrócenie do pracy (1)delegacja (1)Indywidualne rachunki składkowe (1)badanie trzeźwości pracowników (1)powrót do pracy po długiej nieobecność (1)ZUS (1)due diligence (1)obniżenie wieku emerytalnego (1)pracownik-żołnierz (1)
więcej...